نقد ادبی

نقد ادبی، دانشی از دانش‌های ادبی است که در آن آثار ادبی از جنبه‌های گوناگون مورد مطالعه، نقد و بررسی قرار می‌گیرد. از ویژگی‌ها و ارزش‌ آن آثار و احیاناً کاستی‌ آنها، و نیز مشخصه‌های صوری و محتوایی آنها سخن گفته می‌شود. در واقع، نقد ادبی از نظر تاریخی، دانشی کهن است زیرا سابقه آن به اندیشه‌های ارسطو اندیشمند یونانی می‌رسد که در آثار خود، و به ویژه در رساله‌ای مهم در این باره (فن شعر)، به تحلیل و بررسی ویژگی‌هایی پرداخت که لازم است در آثار ادبی ـ به ویژه آثار ادبی معمول یونان آن روزگار یعنی تراژدی و کمدی ـ لحاظ شود تا آن آثار ادبی، برجسته و موثر باشند، اما آنچه امروز نقد ادبی (Literary Criticism) خوانده می‌شود و با روش، معیار، و رویکردی مشخص، آثار ادبی را مطالعه و بررسی می‌کند، به حدود قرن نوزده میلادی بازمی‌گردد؛ هر چند جرقه‌های نخستین پیدایش نقد ادبی امروز حتی به قرن شانزده و مقالات مونتنی (۱۵۳۳-۱۵۹۹م.) نویسنده فرانسوی مقالات باز می‌گردد.
ادب‌پژوهان و شاعران فرانسوی به ویژه در قرن ۱۹ بحث‌ها و مقاله‌هایی را در جانبداری از برخی شاعران و نویسندگان و نکوهش برخی دیگر مطرح کردند. بدین‌ترتیب، نقد ادبی امروز و نخستین افرادی که به طور حرفه‌ای منتقد ادبی خوانده شدند، از میان آنها سربرآوردند؛ شارل سنت‌بو (۱۸۰۴-۱۸۶۹م.) نویسنده و ادب‌دان فرانسوی نخستین منتقد ادبی به معنای امروزین آن خوانده شده است.
جنبش‌های ادبی‌ای که در آغاز قرن بیستم میلادی ایجاد شد، نظریه‌هایی ادبی را پدید آورد و گسترش این نظریه‌ها و توجه به آنها، تحولی در نقد ادبی و شیوه‌های بررسی و سنجش آثار ادبی ایجاد کرد. نقد ادبی امروز، متناسب با روش‌ها و اصولی که در گرایش‌های مختلف مورد توجه است و محوریت یافته،  شاخه‌های گوناگونی دارد؛ برای مثال نقد ساختارگرا، نقد تاریخی، نقد اسطوره‌شناختی، نقد روانشناختی و… .

نقد ادبی

۲ دیدگاه

  1. سلام.
    من وبلاگ نویس هستم. می خواستم ببینم آیا اجازه دارم به مطالب صفحۀ شما لینک بدهم؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *